1.320. Xử lý nợ xấu, cần hành lang pháp lý mới

(ĐT) – Nợ xấu – “cục máu đông” của nền kinh tế tại các tổ chức tín dụng mới chỉ được khoanh lại, thậm chí có nguy cơ tăng trở lại tại một số ngân hàng, cùng với đó là việc xử lý chưa thực sự triệt để, ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh.
Việc xử lý nợ xấu thời gian qua chưa được như mong đợi. Ảnh: Tiên Giang
Việc xử lý nợ xấu thời gian qua chưa được như mong đợi. Ảnh: Tiên Giang

Tiềm ẩn nhiều rủi ro

Theo Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI, thị trường tài chính của chúng ta đang méo mó, chưa phải là thị trường tài chính thực sự. Việc xử lý nợ xấu được bàn nhiều và đã triển khai trong thời gian qua, nhưng nợ xấu ngân hàng mới xử lý được rất ít, chủ yếu vẫn là khoanh nợ.

Theo thông tin vừa được Kiểm toán Nhà nước công bố, hoạt động của các tổ chức tài chính, ngân hàng tiếp tục đối mặt với không ít khó khăn thách thức. Tính đến 31/12/2014, tổng nợ xấu toàn hệ thống là 145,2 nghìn tỷ đồng (tăng 28,7 nghìn tỷ đồng, tương ứng với tăng 24,6% so với cuối năm 2013), chiếm 3,25% tổng dư nợ. Việc xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng (TCTD) chủ yếu thông qua việc bán nợ cho Công ty Quản lý tài sản của các TCTD Việt Nam (VAMC), nhưng xử lý nợ xấu của VAMC chưa hiệu quả. Năm 2014, VAMC mới bán được 79,61 nghìn tỷ đồng trong tổng số 143,5 nghìn tỷ đồng nợ xấu được xử lý; xử lý 28 khoản nợ tương ứng với 627 tỷ đồng trong tổng số 96.455 tỷ đồng nợ xấu đã mua.

Cho ý kiến về vấn đề này, TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính – ngân hàng, cho rằng, VAMC là một công cụ và sáng kiến của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) trong việc làm sạch bảng cân đối kế toán tạm thời cho các ngân hàng. Nhưng VAMC cũng chỉ mua nợ xấu của các ngân hàng, khó xử lý nợ xấu được một cách triệt để và nhanh như kỳ vọng, vì chưa có đầu ra.

TS. Võ Trí Thành, nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương nhìn nhận, một trong những yếu tố tác động mạnh mẽ lên lãi suất của Việt Nam hiện nay là nợ xấu. Theo ông Thành, nếu nhìn vào tỷ lệ nợ xấu của khối ngân hàng được NHNN công bố thì tới cuối tháng 6/2016, nợ xấu là 2,58%, giảm so với mức 2,78% vào hồi tháng 5. Tuy nhiên, báo cáo tài chính của các ngân hàng cho thấy, dù tỷ lệ nợ xấu đều dưới 3%, nợ xấu đã gia tăng trong nửa đầu năm nay.

Cần một thị thường thực sự

Đề xuất sử dụng ngân sách nhà nước là hoàn toàn đúng đắn, song cần có cơ chế quản lý, giám sát chặt chẽ, tránh gây lãng phí, thất thoát tiền thuế của dân

Nhìn nhận về việc giải quyết nợ xấu vừa qua, Dự thảo Đề án Kế hoạch tái cơ cấu nền kinh tế giai đoạn 2016 – 2020 đang được Bộ Kế hoạch và Đầu tư lấy ý kiến cho rằng, nợ xấu đã xử lý được một bước quan trọng nhưng vẫn tiềm ẩn rủi ro đối với an toàn, hiệu quả hoạt động của các TCTD. Việc xử lý nợ xấu đã mua của VAMC còn chậm do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan.

Dưới góc nhìn khác, Luật sư Trương Thanh Đức cho rằng, nợ xấu của các ngân hàng Việt Nam chủ yếu “chôn” vào các tài sản bảo đảm. Số nợ xấu này cũng gây ảnh hưởng tiêu cực cho môi trường kinh tế. “Nợ xấu không được giải quyết, hệ thống ngân hàng sẽ không mạnh lên được, không giảm được lãi suất, doanh nghiệp càng khó khăn…”, ông Đức cảnh báo.

Đại diện Viện Chiến lược và Chính sách tài chính thuộc Bộ Tài chính đồng quan điểm: “Chúng ta cứ nói cục máu đông, nhưng không tìm được lối thoát thực sự cho nó thì thị trường tín dụng sẽ còn tắc nghẽn, không có cách nào khơi thông thị trường. Doanh nghiệp tiếp tục khó khăn”.

Vậy “cây gậy thần” giải quyết triệt để nợ xấu thực sự đang nằm ở đâu? Ông Đức cho rằng: “Chuyện của thị trường vẫn nên để thị trường quyết định. Nhà nước nên tạo điều kiện cho thị trường, hỗ trợ để thị trường phát triển đúng hướng”. Để xử lý triệt để nợ xấu, cần chấp nhận luật chơi của thị trường, phải tạo ra một hành lang pháp lý mới nhằm cho phép các doanh nghiệp mua bán nợ thuận tiện, theo đó những vướng mắc trong giải quyết tài sản bảo đảm hiện nay sẽ được giải quyết”.

Trước đề xuất dùng vốn ngân sách nhà nước xử lý nợ xuất nêu ra tại Dự thảo Đề án, ông Đức nói: “Đề xuất sử dụng ngân sách nhà nước là hoàn toàn đúng đắn, song cần có cơ chế quản lý, giám sát chặt chẽ, tránh gây lãng phí, thất thoát tiền thuế của dân”.

Trung Hiếu

——————

Đấu thầu (Tài chính) 05-9-2016:

http://baodauthau.vn/tai-chinh/xu-ly-no-xau-can-hanh-lang-phap-ly-moi-26633.html

(295/910)

Bài viết 

318. Quản lý thị trường vàng: 'Chữ Tín' của...

Quản lý thị trường vàng: 'Chữ Tín' của thể chế phải quý hơn vàng. (NĐT) -...

Trích dẫn 

4.303. Hiện thực hóa tăng trưởng cao, năng lượng...

Hiện thực hóa tăng trưởng cao, năng lượng phải đi trước một bước. (TT)...

Bình luận 

460. Bình luận về cơ sở pháp lý xử phạt sản xuất...

Bình luận về cơ sở pháp lý xử phạt sản xuất nội dung trên mạng...

Phỏng vấn 

4733. “Phí 6.600 đồng/tháng trên VETC, ePass là khoản...

“Phí 6.600 đồng/tháng trên VETC, ePass là khoản phí chồng lên phí”. (DT) – Bình luận về vấn đề này, Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), cho rằng nếu việc thu phí hoàn toàn do Nhà nước ấn định hoặc đã có sự thỏa thuận với khách hàng thì không có gì bàn cãi. Tuy nhiên, theo luật sư, trường hợp này có nhiều điểm cần được làm rõ bởi người dân gần như buộc phải tham gia hệ thống thanh toán phục vụ thu phí không dừng. "Việc thu phí này gắn liền với việc thu phí giao thông, tuy không phải là "bắt" nhưng lại "buộc" gần như tất cả phải tham gia mà không còn sự lựa chọn nào khác, nhất là cách duy nhất để đi qua rất nhiều trạm thu phí hiện nay là phải thông qua tài khoản giao thông", luật sư nêu quan điểm. Theo ông, việc bất ngờ thông báo thu phí duy trì tài khoản hàng tháng khiến dư luận có quyền đặt câu hỏi là dựa trên cơ sở pháp lý nào? Chỉ thấy bất thình lình thông báo thu phí định kỳ hàng tháng, không theo quyết định của cơ quan nhà nước, cũng chẳng theo thỏa thuận thì đó là sự áp đặt, đánh úp khách hàng. Do đó, Luật sư Trương Thanh Đức cho rằng Chính phủ và bộ quản lý cần vào cuộc xem xét việc thu phí này có được phép thực hiện hay không và mức thu có hợp lý không? "Đây không phải là một dịch vụ thông thường, mà là gắn liền với khoản phí giao thông phải nộp theo quy định cụ thể của pháp luật, người nộp không có nhiều lựa chọn thay thế và hai doanh nghiệp cung cấp dịch vụ có "vị trí thống lĩnh thị trường" cũng không cứ muốn là được", luật sư nói.   Nghịch lý “xe không chạy vẫn trả phí” Luật sư Trương Thanh Đức, cho rằng các đơn vị vận hành hệ thống thu phí không dừng hiện đã có nhiều nguồn thu từ hoạt động cung cấp dịch vụ và đang có nhiều lợi thế, nhất là quy mô nền kinh tế, số lượng ô tô, số lượt nộp phí và số km lăn bánh liên tục gia tăng. Với công nghệ và thực tế như hiện nay, có thể so sánh với hàng tỷ giao dịch chuyển tiền hầu hết được miễn phí mà ngân hàng vẫn có lợi. "Sử dụng đường đã nộp đủ tiền dịch vụ, giờ lại thu thêm tiền duy trì tài khoản nhiều như vậy, nhân với vài triệu tài khoản thì tự dưng kiếm được số tiền khổng lồ. Đặc biệt, xe ít chạy, thậm chí cả năm không chạy, thì không phải nộp đồng phí giao thông nào, nhưng vẫn phải nộp phí duy trì tài khoản, kể cả trong tài khoản không có hay có nhiều tiền", luật sư nêu quan điểm. Theo luật sư Đức, kể cả đã có quy định pháp luật cho thu thì cũng phải xem xét điều chỉnh, còn nếu chưa có phải lập tức ban hành quy định cho làm hay yêu cầu cấm thu, chứ không thể bất thình lình đưa ra thông báo thu phí như vậy. "Nếu hôm nay được quyền làm vậy, thì liệu năm sau có được quyền tăng phí lên gấp đôi, gấp ba không?", luật sư đặt vấn đề. Nhân viên hỗ trợ tài xế dán thẻ ETC (Ảnh: Hoàng Giám). Minh họa sự khác biệt, luật sư Đức đưa ra ví dụ, nếu hàng phở ở trạm dừng nghỉ trên tuyến đường thu phí tăng giá lên gấp đôi, thì khách hàng có quyền lựa chọn ăn mỳ hay nhịn, nhưng khoản phí này dù tăng bao nhiêu, thì xe qua trạm thu phí cũng buộc phải cắn răng chịu đựng. "Nếu hàng phở giở trò thu thêm phí chuyển khoản thì thực khách có thể trả tiền mặt, còn phương tiện qua trạm thu phí không dừng, thì chỉ có cách duy nhất thanh toán qua tài khoản giao thông", luật sư Đức so sánh. Theo luật sư, tài khoản giao thông liên quan đến tài khoản ví điện tử hay ngân hàng gì đó trong trường hợp này là phương tiện, là cách thức tổ chức để phục vụ cho việc thu phí giao thông bắt buộc, chứ không phải dịch vụ giá trị gia tăng, chẳng phải để khách hàng tự do tiêu sài vào việc khác mà phải nộp phí duy trì tài khoản. Vì vậy, hoặc là Nhà nước chịu trách nhiệm, hoặc là các bên liên quan đến việc bán dịch vụ sử dụng cầu đường, hoặc nhà nước quy định cộng thêm vào phí giao thông (tăng phí để phân bổ) thì mới đúng đắn, đơn giản, hợp lý, công bằng, sòng phẳng, rõ ràng. Đặc biệt trong bối cảnh chi phí vận tải của chúng ta rất cao, người dân và doanh nghiệp ít có lựa chọn đường miễn phí, đã phải nộp phí giao thông rất nhiều thì càng cần phải cân nhắc điều tiết. "Người ta buộc phải trả phí cho tuyến đường bộ vận tải nhộn nhịp nhất là Hà Nội - Hải Phòng, vì không có đường song hành miễn phí, nay lại phải chi thêm từ 79.200 đến 792.000 đồng mỗi năm? Nếu chấp nhận cho thu thêm khoản phí này, thì cũng cần xem xét xử lý trọn gói, là một cấu phần trong khoản phí giao thông phải nộp cho nhà đầu tư, do Nhà nước không đủ nguồn lực đảm bảo hạ tầng phục vụ phát triển kinh tế, an ninh quốc phòng, văn hóa xã hội và đi lại của nhân dân", luật sư nói.

Tám luật 

334. ANVI xì luật hay Lạm bàn tám luật.

(ANVI) - “Lạm bàn tám luật” hay còn gọi là “ANVI xì luật” Chuyên...

Số lượt truy cập: 323,661