2.965. Doanh nghiệp “than trời” vì Luật Đất đai, cơ quan soạn thảo vẫn “bình chân như vại”?

(BĐS) – Lùi sửa Luật Đất đai 2013: Còn chần chừ sẽ bất ổn xã hội!

Chính phủ muốn hoãn dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai tới sau Đại hội Đảng XIII. Nhưng nếu cứ lùi để nghiên cứu thì đến bao giờ những bất cập phát sinh bao năm qua mới được giải quyết?

Sáng nay 21/4, tiếp tục phiên họp thứ 44, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2021, điều chỉnh chương trình năm 2020. Đáng chú ý, Chính phủ đề nghị đưa dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai ra khỏi chương trình năm 2020.

Đây không phải lần đầu tiên việc sửa đổi Luật Đất đai bị trì hoãn. Trước đó, Chương trình xây dựng luật năm 2019 của Quốc hội trong đó có nội dung sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai nhưng Chính phủ muốn rút dự án này. Tuy nhiên, Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ đồng ý lùi thời gian sang kỳ họp năm 2020.

Dự luận tỏ ra sốt ruột bởi đất đai là vấn đề bức xúc lớn trong đời sống của người dân. Khoảng trên 80% đơn thư khiếu nại, tố cáo có liên quan đến đất đai. Đây là vấn đề phức tạp, nóng bỏng hàng ngày, hàng giờ và quá trình chuẩn bị cho sự sửa đổi này cũng đã rất lâu. Rõ ràng, việc sửa Luật Đất đai có đủ các điều kiện để xúc tiến nhanh, cớ sao đến nay lại tiếp tục trì hoãn?

Trao đổi với Reatimes ngay sau phiên họp thứ 44, GS. Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết: “Đây là lần thứ 2 Luật Đất đai năm 2013 đã phải lùi lại chưa sửa đổi được. Thủ tướng đã đưa ra quyết định sửa từ đầu năm 2016 nhưng không hiểu sao việc sửa đổi này vẫn lùi mãi”.

Theo GS. Đặng Hùng Võ, trên thực tế, chúng ta đã nhìn thấy rõ những bất cập từ Luật Đất đai sau nhiều năm không được sửa đổi. Trong khi Luật này đã có xung đột rất lớn với Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản, Luật Lâm nghiệp… dẫn đến hệ quả trực tiếp là năm 2019, vướng đến mức các dự án tại Hà Nội và TP.HCM chậm được phê duyệt, chỉ bằng 20% của những năm trước.

Đặng Hùng Võ cho rằng, chính sự bất cập, xung đột giữa Luật Đất đai và các luật khác nên đây là một trong những nguyên nhân chính giảm cung của thị trường bất động sản.

Hệ quả tiếp theo thiếu cung là sẽ sốt giá. Khi đó rất có thể có sự “nhúng tay” của đầu cơ và tiếp tục dẫn đến thảm kịch của thị trường bất động sản.

Vị giáo sư nhấn mạnh: “Tôi không hiểu tại sao Luật Đất Đai 2013 mãi vẫn chưa được sửa. Luật Đất đai là một trong những điều kiện phát triển kinh tế. Nếu không sửa càng dẫn đến những bất ổn không cần thiết tại các địa phương trong vấn đề khiếu kiện đất đai. Nếu không sửa sẽ càng dẫn đến sự bất ổn xã hội, do đó phải sửa luật ngay để ổn định xã hội – chính trị.”

Đặng Hùng Võ

Ngoài ra, ông khẳng định Luật Đất đai 2013 hiện nay còn 11 điểm xung đột pháp luật mà không thể không sửa ngay để tránh gây hậu quả nghiêm trọng.

Ví như, vấn đề đầu tư phát triển nông nghiệp quy mô lớn, công nghệ cao. Luật cho thấy không có “cửa” cho việc tiếp cận đất đai của các dự án phát triển nông nghiệp quy mô lớn, công nghệ cao. Luật còn mâu thuẫn trong quy định các trường hợp thu hồi đất để giao, cho thuê; liên quan đến dự án treo; dự án BT…

Còn theo Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI: “Hiện nay, Luật của ta đụng đến chỗ nào cũng có vấn đề, bộ ngành nào cũng có những bộ luật riêng, không ai chịu ai, đất đai bám Luật Đất đai, đầu tư bám Luật Đầu tư để xử lý. Do đó, việc tranh cãi nhau có thể xảy ra cả đời”. Vì nhẽ ấy, nếu cứ tiếp tục trì hòa thì không biết đến bao giờ mới xử lý được những bất cập một cách dứt điểm. 

Luật sư Trương Thanh Đức

Ông Đức cho rằng, thẩm quyền của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội là cần đưa ra lời giải thích nếu xảy ra mâu thuẫn. Nhưng lịch sử hàng chục năm cho thấy Uỷ ban Thường vụ Quốc hội mới giải thích 2 lần trong khi đáng lẽ phải giải thích cả nghìn lần thì mới rõ vấn đề.

Với những mâu thuẫn đang tồn tại, Luật sư Đức nhấn mạnh: “Luật Đất đai phải sửa căn cơ. Đó mới là cội nguồn của vấn đề chứ không phải chỉ sửa theo Nghị định gì đó và sửa vài câu chữ. Đã đến lúc phải thừa nhận quyền sở hữu đất trong Hiến pháp nếu không muốn loạn luật. Sau đó, soạn thảo lại Luật Đất đai, chứ không nên sửa chữa lặt vặt, trong khi lại bỏ qua vấn đề cốt yếu của quản lý đất đai”.

Cũng theo ông Đức, Việt Nam không đi theo quan điểm khi có vấn đề xảy ra, rất bức xúc thì phải sửa luật mà chỉ khi xảy ra một vài điểm sai sót thì dùng luật khác áp đặt nó lên. Trong giải quyết vấn đề về luật, Quốc hội có thể ra Nghị quyết. Nếu mâu thuẫn thì cần ban hành văn bản hướng dẫn để giải quyết vấn đề sai sót.

Ví như với câu chuyện cấp sổ đỏ cho condotel, luật quy định rồi nhưng chính quyền vẫn không chịu cấp… Mặc dù đã có văn bản hướng dẫn mới nhất nhưng “vẫn chưa đâu vào đâu”.

Luật sư Đức nhấn mạnh: “Chốt lại là muốn rõ hơn thì sửa luật. Cứ quan điểm chờ luật là hỏng. Nguyên tắc nguyên lý quy định gốc có hết rồi thì các cơ quan chức năng phải làm, phải chấp nhận thực tế, phải thực thi pháp luật thay vì sợ trách nhiệm. Tuy nhiên, muốn sửa Luật Đất đai thì phải sửa “ra tấm ra miếng” bởi luật này đã sửa đến 4 – 5 lần rồi chứ không phải lần đầu sửa”.

Trả lời báo chí, PGS.TS Doãn Hồng Nhung, Giảng viên Cao cấp Khoa Luật, Đại học Quốc Gia Hà Nội cho hay: “Việc chậm ra đời Luật Đất đai sửa đổi cũng tạo ra sự hụt hẫng nhất định. Thời gian qua, chúng tôi cũng đã đặt ra nhiều quan điểm, ý kiến xoay quanh những vấn đề mà việc sửa đổi Luật Đất đai phải tính đến như lợi ích của các doanh nghiệp về đất nhà ở, đất tôn giáo hay đất cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài tại Việt Nam cũng như đất trong quá trình bồi thường giải phóng mặt bằng…

PGS.TS Doãn Hồng Nhung

Đây là những vấn đề đã gây ra không ít bức xúc trong xã hội thời gian qua, đặc biệt là vấn đề lợi ích nhóm, vấn đề địa tô chênh lệch khi chuyển đổi mục đích sử dụng đất nông nghiệp sang đất đô thị và đất xây dựng cũng như đất kinh doanh đầu tư dịch vụ thương mại”.

Theo PGS.TS Doãn Hồng Nhung, việc sửa đổi Luật Đất đai trong thời gian bao lâu còn phụ thuộc vào từng bước, từng giai đoạn để rà soát, chỉnh sửa, bổ sung. Do đó, việc này cần phải triển khai quyết liệt, triệt để, hướng sửa đổi phải đa dạng, nhiều chiều và cơ bản để hạn chế tối đa các điểm còn khiếm khuyết trong Luật Đất đai 2013.

Tiến độ sửa đổi này sẽ quyết định việc đáp ứng kỳ vọng của các nhà đầu tư, doanh nghiệp, người sử dụng đất cũng như các nhà khoa học với mục tiêu thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh, đúng hướng.

Trước đó, vào lần trì hoãn thứ nhất năm 2019, nhiều thành viên Ủy ban Pháp luật của Quốc hội đã bày tỏ băn khoăn về động thái “rút”, “hoãn” này. Đáng chú ý, Đại biểu Quốc hội Lê Xuân Thân (Khánh Hòa) đã phát biểu: “Chính phủ đã trình, Ủy ban Pháp luật đã thẩm tra và Quốc hội đã quyết định đưa vào chương trình, bây giờ đề xuất xin rút ra khỏi chương trình không có thời hạn là phải xem xét lại.

Khi Quốc hội đưa dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đất đai vào chương trình xây dựng pháp luật năm 2019, cử tri rất phấn khởi, nhưng nay lại bị lùi. Trong khi đó, tình trạng khiếu nại tố cáo đông người, biểu tình chủ yếu liên quan đến đất đai đang gây bất ổn cho xã hội. Các vụ án hình sự, cán bộ vi phạm pháp luật, gây thất thoát lãng phí lớn tài sản của Nhà nước cũng liên quan đến đất đai…”.

Cũng vào thời điểm đó, việc tạm rút dự án Luật Đất đai ra khỏi Chương trình xây dựng Luật năm 2019 được giới chuyên gia nhận định ít nhiều gây ra sự hụt hẫng cho người dân, nhà đầu tư – Những người đang kỳ vọng, chờ đợi Luật được sửa đổi. Nhiều chuyên gia tỏ ra tiếc nuối, bởi công bằng mà nói, Luật đất đai 2013 đã là tấm áo chật cần phải thay.

Lý do trì hoãn được nêu tại tờ trình của Chính phủ trong phiên họp thứ 44 sáng ngày 21/4/2020: 

Thứ nhất, hiện nội dung của dự án luật còn một số vấn đề phức tạp, cần có thêm thời gian để nghiên cứu, chuẩn bị và đánh giá kỹ hơn, như các vấn đề về kinh tế, tài chính đất đai; khung giá đất; thu hồi đất để phát triển kinh tế – xã hội, vì lợi ích quốc gia công cộng, giải quyết hài hòa lợi ích của nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư; tập trung, tích tụ đất nông nghiệp và an ninh lương thực; quản lý đất đai tại các công ty nông, lâm nghiệp; quản lý, sử dụng đất quốc phòng, an ninh; chế độ quản lý, sử dụng đất để xây dựng căn hộ, biệt thực du lịch, văn phòng kết hợp với lưu trú; chính sách quản lý, sử dụng đất tôn giáo; việc sử dụng đất có yếu tố nước ngoài…

Thứ hai, qua thảo luận, Chính phủ thấy rằng Luật Đất đai là đạo luật quan trọng, phức tạp, nhạy cảm, có tác động đến mọi mặt của đời sống kinh tế, chính trị, xã hội của đất nước. Việc sửa đổi, bổ sung dự án luật này tại thời điểm diễn ra đại hội Đảng các cấp sẽ có tác động lớn đến ổn định chính trị – xã hội và không loại trừ khả năng các thế lực thù địch lợi dụng, kích động làm cho khiếu kiện gia tăng, ảnh hưởng đến ổn định chính trị, trật tự xã hội và Đại hội Đảng các cấp.

 AN AN

———–

Bất động sản (Thời sự) 22-4-2020:

http://reatimes.vn/lui-sua-luat-dat-dai-2013-con-chan-chu-se-bat-on-xa-hoi-20200421171344248.html

(445/1.982)

Bài viết 

308. Mất tiền từ séc giả, trách nhiệm thuộc...

(VNB) - Khi sự việc xảy ra, cần xác định ai là người có lỗi, lý do, nguyên...

Trích dẫn 

3.766. Đảm bảo lợi ích “3 bên” cho bảo hiểm...

(HQ) -Thị trường bảo hiểm nhân thọ (BHNT) vẫn còn không ít thách...

Bình luận 

423. Bình luận về chính sách và giải pháp quản...

(ANVI) - Chuẩn bị tại chỗ & phát biểu tại Hội nghị do NHNN tổ...

Phỏng vấn 

4.309. Rắc rối vì bị deepfake giả mạo

(VNE) - Ngỡ ngàng vì video deepfake giống mình đến 99,9%, Luật sư Trương Thanh...

Tám luật 

334. ANVI xì luật hay Lạm bàn tám luật.

(ANVI) - “Lạm bàn tám luật” hay còn gọi là “ANVI xì luật”, gồm 334...

Số lượt truy cập: 212,881