Bước ngoặt xóa bỏ thuế khoán.

(VTV1) – Chương trình có sự tham gia của Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI, Trọng tài viên VIAC, trả lời phỏng vấn Phóng viên – MC Bảo Linh ngày 31-12-2025 tại Trường quay mới của VTV1, tầng 4, 44 Nguyễn Chí Thanh, Hà Nội.

Phát sóng trên VTV1 vào 22h ngày 01-01-2026.

—————

VTV1 (Vấn đề hôm nay) ngày 01-01-2026:

https://vtvgo.vn/ts/Wzer61DpE9-20260101-13555636

(15 phút)

—————

Kịch bản:

Khuyến cáo của chuyên gia về những điều người lao động và hộ kinh doanh cần biết sau 01-01-2026 khi các chính sách thuế mới có hiệu lực.

PHẦN 1 – NHỮNG ĐIỂM MỚI CẦN BIẾT

1. Thưa ông, xin ông phân tích rõ về Điểm thay đổi quan trọng nhất trong chính sách thuế thu nhập cá nhân áp dụng từ 1/1/2026 là gì?

Điểm thay đổi quan trọng nhất là tăng ngưỡng, tức tăng mức khởi điểm phải nộp thuế

Tăng 1,4 lần mức giảm trừ gia cảnh: Cho bản thân người nộp thuế tăng từ 11 triệu đồng/tháng lên 15,5 triệu đồng/tháng (tương đương 186 triệu đồng/năm);

Tăng 1,4 lần mức giảm trừ cho người phụ thuộc: Tăng từ 4,4 triệu đồng/tháng lên 6,2 triệu đồng/tháng.

Tức có rất nhiều người lao động đang phải nộp thuế thì từ nay sẽ không phải nộp thuế thu nhập cá nhân nữa.

 

2. Người lao động sẽ được hưởng lợi như thế nào với cách tính các bước thuế mới, thưa ông?

Nộp thuế ít hơn: Ngoài việc nhiều người không phải nộp thuế, người phải nộp cũng nộp với mức ít hơn do giảm từ 7 bậc thuế suất xuống còn 5 bậc, nên giãn cách giữa các bậc thuế lớn hơn.

Ví dụ, cùng mức thu nhập chịu thuế (tức sau khi đã được giảm trừ gia cảnh cho bản thân, cho người phụ thuộc và chi phí y tế, giáo dục theo quy định của Chính phủ), phần thu nhập chịu thuế 10 triệu đồng (tức sau khi giảm trừ gia cảnh), trước đây phải nộp 2 mức thuế suất là 5 và 10%, thì giờ chỉ phải nộp mức 5%, nên giảm được 250 nghìn đồng.

 

3. Với hộ kinh doanh, ông thấy cơ chế quản lý thuế mới khác gì so với cách khoán trước đây?

Nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế gấp 5 lần: Trước đây, hộ kinh doanh có doanh thu trên 100 triệu đồng/năm đã phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân, nay trên 500 triệu đồng/năm mới phải nộp.

Công bằng, hợp lý, minh bạch hơn. Thuế khoán thì doanh thu 1 tỷ có khi cũng nộp như doanh thu 100 triệu.

Phân chia thành các nhóm dưới 500 triệu, từ trên 500 đến 3 tỷ, từ trên 3 tỷ đến 50 tỷ và trên 50 tỷ. Như vậy bản chất là doanh nghiệp.

Trên 500 đến 3 tỷ sẽ tính thuế trên doanh thu.

Trên 3 tỷ sẽ tính thuế trên lợi nhuận thay vì doanh thu. Vì chẳng khác nào doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ thì cũng cần áp dụng thuế tương tự như doanh nghiệp.

 

4. Việc tăng minh bạch doanh thu, áp dụng hóa đơn điện tử có bắt buộc với tất cả hộ kinh doanh hay có lộ trình, phân loại? Ông có thể nói rõ cho tôi và khán giả hiểu không ạ?

Hóa đơn điện tử: Các hộ kinh doanh thuộc diện nộp thuế bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử (đặc biệt là hóa đơn khởi tạo từ máy tính tiền).

Thanh toán không dùng tiền mặt: Bắt buộc thanh toán chuyển khoản với các giao dịch có giá trị từ 5 triệu trở lên (trước là 20 triệu đối với doanh nghiệp và không hạn chế với hộ kinh doanh).

Dự kiến hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ trở lên thì phải phải sử dụng hóa đơn điện tử (có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền).

Doanh thu trên 500 triệu đến dưới 1 tỷ thì được khuyến khích và dần dần sẽ bắt buộc chuyển sang hóa đơn điện tử. Trường hợp khách hàng yêu cầu thì vẫn phải xuất hóa đơn.

 

PHẦN 2 – TÁC ĐỘNG & NHỮNG BĂN KHOĂN THỰC TẾ

1. Những ngày qua, nhiều hộ kinh doanh lo ngại bị tăng nghĩa vụ thuế khi doanh thu được giám sát chặt hơn. Quan điểm của ông về vấn đề này ra sao?

Đương nhiên là doanh thu được giám sát chặt chẽ hơn thì phải kê khai nộp thuế đúng hơn, sát hơn. Doanh thu cao, lợi nhuận cao hơn thì nghĩa vụ thuế sẽ tăng lên. Tuy nhiên, doanh thu dưới 500 triệu thì không phải nộp thuế (giá trị gia tăng, thu nhập, lệ phí trước bạ, trước đây gọi là thuế môn bài). Doanh thu trên 500 triệu thì cũng chỉ phải nộp thuế phần doanh thu vượt trên 500 triệu, với mức nộp không cao 1,5 – 5%

Nếu doanh thu lớn trên 1 tỷ thì có thể đăng ký kê khai khấu trừ để tính thuế thu nhập trên lợi nhuận doanh thu trừ đi chi phí, mới mức 15 – 17 và 20% tương tự như với doanh nghiệp.

Thuế GTGT 1 – 2 – 3 – 5%

Thuế thu nhập 1 – 1,5 – 2 – 5%

Tổng số 1,5 – 10% tùy lĩnh vực. Ví dụ thương mại buôn bán thông thường thì có 1,5%.

 

2. Ông thấy Chính sách mới có tính đến đặc thù của hộ kinh doanh nhỏ lẻ, buôn bán truyền thống hay không?

Đã tính tương đối hợp lý.

Doanh thu 500 triệu không phải nộp thuế, nhưng vẫn phải kê khai để xác định thuộc hay không thuộc diện phải nộp thuế.

Kê khai điện tử 1 lần vào đầu năm, rất đơn giản, chứ không phải kê khai chi tiết từng khoản thu chi, không phải làm sổ sách kế toán.

Chưa bắt buộc xuất hóa đơn hoặc xuất Hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền thì rất đơn giản.

 

3. Làm thế nào để tránh tình trạng “sợ thuế”, né tránh đăng ký kinh doanh khi chính sách mới được triển khai?

Giải thích hiểu đúng, hiểu rõ

Hỗ trợ thực hiện, chưa xử phạt vội

Cung cấp các công cụ đơn giản.

 

PHẦN 3 – GIẢI PHÁP & ĐỒNG HÀNH

1. Theo các văn bản hướng dẫn dưới luật, ông thấy Cơ quan thuế sẽ hỗ trợ người lao động và hộ kinh doanh như thế nào trong giai đoạn chuyển tiếp? Và theo ông quan điểm của ông thì cơ quan thuế cần hỗ trợ người dân những vấn đề gì khác nữa?

(1) Hỗ trợ cho Người lao động (Thuế TNCN)

Hệ thống quản lý thuế sẽ tự động cập nhật mức giảm trừ gia cảnh mới.

Bổ sung tính năng “Tính thử thuế TNCN” trên eTax Mobile.

Tăng cường hỗ trợ 24/7 để hướng dẫn người dân tự quyết toán thuế qua mạng.

(2) Hỗ trợ cho Hộ kinh doanh (Chuyển đổi từ Thuế khoán)

Cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử miễn phí hoặc ưu đãi.

Lập “Điểm hỗ trợ di động” tại các chợ truyền thống, trung tâm thương mại.

Tài liệu hướng dẫn “Cầm tay chỉ việc”.

(3) Cần hỗ trợ khác:

Hỗ trợ về “Kỹ năng số” và hạ tầng (như sử dụng chữ ký số, liên kết tài khoản ngân hàng với ứng dụng thuế để nộp thuế).

Hỗ trợ về tư vấn pháp lý và kế toán đơn giản

Hỗ trợ tâm lý và minh bạch thông tin (thu đúng, thu đủ).

 

2. Theo ông đâu là yếu tố then chốt để chính sách thuế mới vừa minh bạch, vừa không gây áp lực cho người dân?

Ngành Thuế phải đưa các các chính sách quy định mới vào thực tế để người dân dể hiểu, dễ nhớ, dễ làm, thấy đơn giản, nhanh chóng và tiện lợi.

 

3. Khuyến cáo của ông muốn gửi tới người lao động và hộ kinh doanh là gì ạ?

Khoảng 2,1 triệu người làm công ăn lương, chiếm khoảng 55% số người đang nộp thuế thu nhập cá nhân không phải nộp nữa; khoảng 2 triệu hộ kinh doanh, chiếm khoảng 90% số hộ không còn phải nộp thuế.

Tuy nhiên tất cả các hộ kinh doanh và người lao động phải nộp thuế cần tìm hiểu và chủ động áp dụng đúng pháp luật, vì nó là quyền lợi sát sườn và nghĩa vụ nộp thuế liên quan đến tất cả mọi người./.