Nguy cơ lừa đảo từ các khóa học làm giàu.
(VTV1) – Những lời quảng cáo làm giàu nhanh, thu nhập vượt trội cùng các khóa học có mức phí lên tới hàng trăm triệu, thậm chí cả tỷ đồng đang đánh vào khát vọng đổi đời của nhiều người. Nhưng phía sau những lời hứa hẹn hấp dẫn ấy có thể là những chiếc bẫy lừa đảo tinh vi, khiến người học mất tiền mà giấc mơ làm giàu lại trở thành cơ hội làm giàu cho người khác.
Chương trình có sự tham gia của Luật sư Trương Thanh Đức, Giám đốc Công ty Luật ANVI, Trọng tài viên VIAC, trả lời phỏng vấn Phóng viên xxx ngày xx-xx-2026 tại 138B Giảng Võ, HN.
—————
Bài đầy đủ tại VTV1 (Thật – Giả kiểm chứng) 19h55 ngày 13-11-2026:
(2 phút)
—————
5 câu hỏi của PV Phương
- Ranh giới giữa một khóa học đào tạo kỹ năng làm giàu, kinh doanh hợp pháp với hoạt động lừa đảo, huy động tiền trái phép nằm ở đâu? Những dấu hiệu nào cho thấy một khóa học đang lợi dụng danh nghĩa đào tạo để trục lợi?
Thổi phồng hiệu quả, bán giấc mơ thay vì bán kiến thức
Thu phí cao với hứa hẹn phi thực tế, chắc chắn làm giàu.
Khóa học thực chất chỉ là “bước đệm” để lôi kéo học viên để thu tiếp tiền khác.
- Nhiều khóa học quảng cáo cam kết thu nhập hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng mỗi tháng, đưa ra những câu chuyện đổi đời để thu hút học viên. Những lời cam kết về lợi nhuận, thu nhập như vậy có thể bị xem là hành vi quảng cáo sai sự thật hoặc lừa dối khách hàng không?
(1) Điều 197. Tội quảng cáo gian dối
Quảng cáo thổi phồng, sai sự thật là hành vi “quảng cáo gian dối về hàng hóa, dịch vụ”
Bị phạt tiền từ 10 – 100 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.
Tuy nhiên quảng cáo gian dối nhằm bán được nhiều hàng. Còn gian dối trong bán hàng thì vi phạm nặng hơn, như:
(2) Điều 174. Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản
“Bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác”
Bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng – 20 năm, tù chung thân.
(3) Điều 198. Tội lừa dối khách hàng
“Dùng thủ đoạn gian dối”
Bị phạt cảnh cáo, phạt 10 – 500 triệu, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù 1 – 5 năm.
- Trong trường hợp học viên phải bỏ ra số tiền lớn để mua khóa học nhưng nội dung nhận được không đúng như quảng cáo, hoặc bị dẫn dụ tiếp tục đầu tư, mua gói nâng cao, họ có những căn cứ pháp lý nào để yêu cầu hoàn tiền và bồi thường thiệt hại?
(1) Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023
Quyền yêu cầu hoàn tiền và bồi thường khi dịch vụ không đúng quảng cáo.
Quyền hủy bỏ giao dịch
(2) Bộ luật Dân sự 2015
Yêu cầu Tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu do bị lừa dối
Buộc hoàn trả tiền.
(3) Bộ luật Hình sự 2015
Điều 197. Tội quảng cáo gian dối
Điều 174. Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản
Điều 198. Tội lừa dối khách hàng
- Trách nhiệm pháp lý của người đứng lớp, người tổ chức khóa học và những KOL, KOC tham gia quảng bá sẽ được xác định như thế nào nếu khóa học có dấu hiệu lừa đảo hoặc gây thiệt hại cho người tham gia?
(1) Người tổ chức khóa học:
Đây là nhóm chịu trách nhiệm cao nhất
Trách nhiệm dân sự: Phải hoàn trả toàn bộ số tiền, đồng thời bồi thường thiệt hại thực tế
Trách nhiệm hành chính: Bị xử phạt vi phạm hành chính.
Trách nhiệm hình sự: Về hành vi quảng cáo gian dối, lừa dối, lừa đảo, ngoài ra,
Điều 217a. Tội vi phạm quy định về kinh doanh theo phương thức đa cấp
(2) Người đứng lớp (Diễn giả):
Cùng chủ mưu hoặc đồng phạm nếu biết việc vi phạm
(3) KOL, KOC tham gia quảng bá, tiếp thị khóa học:
Người có ảnh hưởng phải chịu trách nhiệm pháp lý theo quy định của Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 và Luật Quảng cáo sửa đổi.
Có thể bị xử phạt hành chính và liên đới bồi thường thiệt hại.
Có thể phạm tội quảng cáo gian dối, đồng phạm tội lừa dối hay lừa đảo khách hàng
Trách nhiệm liên đới về dân sự và hành chính:
- Khi phát hiện một khóa học có dấu hiệu núp bóng đào tạo để chiếm đoạt tài sản, người dân cần thu thập những bằng chứng gì, gửi đơn đến cơ quan nào và làm thế nào để bảo vệ quyền lợi trước khi quá muộn?
(1) Thu thập bằng chứng:
Về giao tiền
Về hợp đồng và cam kết
Về hành vi dẫn dụ, quảng cáo sai sự thật
Về hoạt động thực tế khóa học.
(2) Gửi đơn tố giác và khiếu nại
Nếu có dấu hiệu lừa đảo, gian dối, đa cấp biến tướng:
Gửi Đơn tố giác tội phạm tới Cơ quan công an.
Gửi Đơn khiếu nại đến Sở Công Thương, Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Gửi Đơn khởi kiện dân sự đến Tòa án.